Een gestoorde taal- en spraakproductie na verworven hersenletsel is vaak herkenbaar aan fonematisch foutieve woorden. Hieraan kan een fonologische stoornis, een probleem met het selecteren en ordenen van fonemen, aan ten grondslag liggen of een spraakapraxie, het programmeren van de articulatoren. Dit zijn twee verschillende onderliggende mechanismen, maar in de klinische praktijk is het toch vaak lastig om het onderscheid te maken vanwege een groot aantal overeenkomsten in de defecte output. De 8e editie van de Aphasia Clinics staat in het teken van dit onderwerp.

De theoretische kaders over spraakapraxie en fonologische stoornissen worden gepresenteerd met nieuwe inzichten vanuit recent onderzoek. Het door het UMCG/RUG ontwikkelde  nieuwe observatieformulier voor spraakapraxie wordt  toegelicht met aansluitend de  behandelmogelijkheden. Nieuwe ontwikkelingen op het gebied van de behandeling van fonologische stoornissen komen  eveneens aan bod. 

De complexe differentiaaldiagnostiek voor deze twee stoornissen in de mondelinge output kan gevolgen hebben voor de logopedische behandeling. We organiseren een interactieve “battle” tussen de sprekers en het publiek waarin we proberen consensus te bereiken over de wijze van diagnosticeren en de bijpassende behandeling, onder meer aan de hand van enkele casussen. 

Het meeste onderzoek naar de achtergrond van fonematische fouten is verricht bij patiënten met een beroerte. Echter, de discussie over het onderliggende mechanisme: fonologische stoornis of spraakapraxie is  ook relevant  bij twee minder frequent voorkomende  neurologische aandoeningen zoals  het Foreign Accent Syndrome en Primaire Progressieve Afasie.

Zowel in onderzoek als in de klinische praktijk is de vraag “is er sprake van  een fonologische stoornis of spraakapraxie?” een hot topic.

Wij hopen dat u na deze dag meer weet over het onderscheid tussen een fonologische stoornis en een spraakapraxie en over de  behandeling van deze gevolgen van hersenletsel op taal en/of spraak. 

 

Namens het Instituut Hersenen en Gedrag Rotterdam

Dr. Femke Nouwens, klinisch linguïst en logopedist

Dr. Djaina Satoer, klinisch linguïst

Dr. Evy Visch-Brink, klinisch linguïst

 

conferentieregistratie
 conferentieregistratie