Impressie

Hieronder een sfeerverslag van het congres ‘AC/DC: een kwestie van smaak”.

Ruim 160 bezoekers namen deel aan het interactieve AC/DC congres op 30 januari aan de TU in Delft. Veelal techneuten, uit een veelheid aan sectoren, en zowel hartstochtelijke believers van AC of DC als diepgewortelde non-believers. Hoe dan ook: DC staat weer groot op de agenda!

The godfather
Gastheer is prof. ir. Lou van der Sluis ofwel ‘the godfather van het net zoals het er nu ligt’ zoals dagvoorzitter Hester van Dijk hem aankondigt. Hij bepleit dat de discussie over AC/DC moet gaan over de 3B’s: bewaken, besturen, beveiligen. Of er een grote rol voor DC aankomt, laat hij in het midden: “Die rol die groeit”. Dat de belangstelling voor DC zeker in het onderwijs groeit, blijkt wel uit de nieuw opgerichte sectie DC bij de TU Delft.

Interesse vanuit de overheid
Dé reden om na te denken over DC is dat bij de omzetting van AC naar DC en vice versa veel energieverlies optreedt en dus verlies van geld, stelt Mark Dierikx, directeur-generaal Energie, Telecom en Mededinging bij het ministerie van Economische Zaken. Slimmer inspelen op trends als meer duurzame energie, elektrisch vervoer, decentrale en lokale elektriciteitstoepassingen en bijbehorende ict-toepassingen hebben de aandacht. Het ministerie stimuleert dit door binnen samenwerkingsverbanden te kijken naar wet- en regelgeving, en financiering. Voorbeelden van projecten waar het ministerie bij betrokken is, zijn Green Deals en smart grid proeftuinen zoals in de Haarlemmermeer (tuinbouw). Daar wordt op basis van DC een duurzaam elektriciteitsnetwerk ontwikkeld met alleen al een besparing van 50% op koper. Vanuit de overheid is er interesse voor DC. Al is het alleen al om een, zoals op Hawaï door zonnepanelen, overbelast energienet te voorkomen.

Empowerment van het individu
Stelling: we kunnen steeds meer zelf. Alle sectoren hebben hiermee te maken. Trendwatcher Farid Tabarki schetst in snel tempo een aantal voorbeelden: investeringsbanken vs crowd funding, Apple zet een nieuw bedrijfspand neer dat geheel zelfvoorzienend is inclusief eigen energieproductie, en steeds meer lokale opwekking van energie. Dat vraagt om het anders inrichten van ons systeem. Nieuwe kernelementen kernmerken de toekomst: flexibiliteit; permanent change – van control management naar flow management; het individu staat centraal – klanten worden prosumer: producent en consument, wat vraagt om een nieuwe rolverdeling; one size does not fit all – als iedereen meer zelf gaat doen, moet het systeem daarop aangepast worden; risico durven nemen; sharing; spikey systems – pieken en dalen worden steeds sterker, mind the gap.

DC is here to stay
Aan de hand van een plaatje uit de tv-serie Revolution die over een grootschalige black-out gaat en een print van een schakelstation uit de videogame GTA-5 laat Peter Vaessen van DNV GL Energy zien dat elektriciteit een hot topic is. Elektriciteit is fun. Kijken we naar de realiteit dan zien we dat er wereldwijd momenteel 100 Gigawatt aan geïnstalleerd DC-vermogen is. Een fractie van wat er aan AC staat, maar het gaat snel omhoog. 50% van het huidige DC-vermogen staat in China. De afstanden zijn daar groot, er is meer capaciteit en het conversieverlies over de 2200 km die er ligt is slechts 5%. Hoewel bij de transitie van AC naar DC een aantal aspecten spelen – menselijk gedrag, hoe houden we de zaak stabiel en hoe gaan we het doen? – komt DC eraan. Het zal zeker nog even duren, but it is here to stay.

Vraag uit de zaal: Wat is de kans dat we op wijkniveau overgaan op DC?
Vaessen: Als je bestaande wijken wilt ombouwen moeten alle apparaten daar geschikt voor zijn. De vraag is, is er voldoende apparatuur? Gedrag van mensen is hier een bepalende factor.

De voordelen van DC
Harry “gelijkstroom” Stokman, ceo van Direct Current, is een fervent believer. Als voordelen van DC noemt hij: makkelijk te transporteren, weinig koper nodig, efficiënt, apparaten worden kleiner, en producten gaan langer mee omdat ze nu vaak kapot gaan omdat de AC/DC omzetter een beperkte levensduur heeft. En het levert op. Een bloemenkweker die lampen laat branden op DC bespaart 15.000 euro per ha per jaar; dit vooral door het wegnemen van componenten die levensduur beperkend zijn. Voor wat betreft veiligheid ligt er een uitdaging voor de markt om door middel van slimme detecties de spanning niet te laten oplopen. Op de vraag waarom we zouden moeten investeren in transitie, zegt Stokman: “We hebben het beste net ter wereld. Logistiek en distributie, daar zijn we sterk in. Als we DC in het net krijgen, kunnen we dat als exportproduct uitrollen; de marktpotentie is groot.”

Pitches voorbeeldprojecten
Haarlemmermeer, project DC=DeCent – Jan Langedijk, Siemens
Joulz, Siemens en Direct Current werken samen aan een decentraal netwerk in de tuinbouw. Resultaat: DC driver is compacter – een derde kleiner; minder levensduur beperkende componenten; minder koper – 2000 kg per kas; besparing van 15 à 20.000 euro. Wensen: een normering voor DC; participatie van netbeheerder in middenspanningsgebied.
Zie ook www.youtube.com/watch?v=9Yn4bE4Sif0.

Direct Current Components + Grids – Ulrich Boeke, Philips
Dit project, waarin elf partners samenwerken, richt zich op het ontwerpen en valideren van een energiezuinig DC distributiesysteem in bedrijfsgebouwen met behulp van innovatieve semiconductoren.
Zie ook www.dcc-g.eu.

Openbare Verlichting – Tom de Vries, CityTec
Doel is: bijdragen aan CO2-reductie en duurzaamheid door DC-openbare verlichting. Voordelen: 30% minder koper, 60% minder apparatuur. Wat er al is: componenten en beveiliging. Wat ze nodig hebben: slagvaardige samenwerkingspartners met lef en een gewone portemonnee.

Damen Shipyard Group – Jos de Recht
De vraag van een klant naar een energiezuinig schip dat emissieloos in de haven ligt, heeft tot gevolg dat gekeken wordt naar wat een DC-grid voor toegevoegde waarde heeft.

Green Energy Campus Nupharo in Tsjechië – Tim Zijderveld, Joulz
Hoeveelheid geld: 8 miljoen euro. De vraag: ontwikkel een campus waar geleefd, gewerkt en geleerd kan worden, met nul CO2-uitstoot. Vijf drivers: decentrale opwekking, energie opslag, energie efficiëntie, mobiliteit – snel auto’s laden, smart grids – van zonnepaneel tot centrale. Drie oplossingen: alles met elkaar digitaal laten communiceren, smart energy, DC. Wanneer: eind 2014 gaan de eerste huurders het terrein op. Wensen: normering en regelgeving loopt nog achter. Zie ook www.nupharo.com/campus.

Green Village
De lunch van Ad van Wijk van de TU Delft met de ceo van Eneco leidde tot het ontwikkelen van de Green Village. Doelstelling is zelfvoorzienend, schone lucht, schone energie en schoon water. Hiervoor wordt in future labs o.a. gewerkt aan LED verlichting, AC-DC en een powerless elektriciteitscentrale – in Green Village fungeren auto’s als elektriciteitscentrale. Omdat het een nieuw op te zetten wijk betreft, heeft DC een belangrijke plek. Geïnteresseerden kunnen nieuwe producten ontwikkelen, testen en meten. Niet concurrentie gevoelige gegevens worden gedeeld en als open source op internet gezet.

Verleiden in plaats van geloven
Tijdens zes workshops worden stappen gezet en hobbels benoemd. Overall is de conclusie dat er informatiebehoefte is omdat we veel nog niet weten, dat het ontbreken van normering en passende wet- en regelgeving vertragende factoren zijn, dat een grote speler de transitie kan versnellen, dat concrete voordelen nodig zijn, dat kennisdeling cruciaal is, en dat er behoefte gecreëerd moet worden. Bij de workshop Openbare Verlichting op Gelijkspanning zitten DC geïnteresseerden, waaronder Eren Kocak van Schiphol Nederland. Hij vindt de dag een eyeopener. “Ik ga om. Ik ga met collega’s praten over verlichting op DC. 50% koper besparen, eigen kabels gebruiken, dat is interessant.”

Het vervolg
Techneuten moeten meer met niet-techneuten praten; de bèta’s weten hoe het werkt, de alfa’s regeren, die weten hoe je het verhaal over de bühne brengt. Dus volgende keer: meer rapporten, meer ideeën delen en meer alfa’s.

toegangskaartverkoop
 toegangskaartverkoop