Overzicht workshops

Hieronder leest u het aanbod van workshops. De meeste workshops vinden drie maal plaats. Als u zich aanmeldt, ziet u in welke rondes de workshops worden aangeboden. Als een workshop vol is, kijkt u of die in de volgende ronde nog openstaat voor aanmeldingen. Aan een workshop kunnen maximaal dertig personen deelnemen. Voor sommige workshops geldt dat als het minimumaantal deelnemers niet wordt gehaald de workshop vervalt.
Aanmelden gaat via 'Aanmelden' in het menu links.
Na aanmelding ontvangt u een bevestiging per e-mail.

1. Theologenforum

De inleiders van de dag, Mechteld Jansen, hoogleraar Missiologie aan de Protestantse Theologische Universiteit, en Janneke Nijboer, predikant in Noordwijk en actief op social media, gaan in gesprek met ds. Karin van den Broeke, preses van de Generale Synode van de Protestantse Kerk in Nederland, en dr. Trinus Hoekstra, mededirecteur van DISK en werkzaam bij Kerk in Actie. Gespreksleider is Egbert van der Stouw, werkzaam bij het Protestants Centrum voor Toerusting en Educatie.

2. Nieuwe wegen in het pastoraat

In het pastoraat draait het om verbinding en aandacht. Hoe geef je dat vorm in een veranderende kerk? Wat is er nodig om over vijf jaar een gemeente te zijn waar mensen naar elkaar omzien? Welke vormen passen daarbij en hoe ontwikkel je die? In deze workshop verkennen we open zoekend en op interactieve wijze de mogelijkheden voor een goede balans tussen traditioneel pastoraat en pastoraat nieuwe stijl.

Peet Valstar, gemeenteadviseur in de classes Amersfoort en Flevoland, en Nadine van Hierden, gemeenteadviseur in de classes Haarlem en Edam-Zaandam

3.'Geloofs'gesprek in de wijk

De methode van ‘Geloof ligt op straat’ helpt om in gesprek te komen met mensen in de wijk of het dorp. In het gesprek gaat het om wat de ander beweegt, bezielt, bezighoudt, belangrijk vindt. De workshop bestaat uit een korte introductie van de methode en de doelstelling ervan. Daarnaast gaan we vooral met elkaar het geloofsgesprek oefenen en kunnen we ervaren hoe het geloof gewoon ‘op straat ligt’.

Floor Barnhoorn, gemeenteadviseur in de classis Achterhoek Oost

4. Over koetjes, kalfjes en geloof

Wat is er nodig om in een (misschien wel goed) gesprek over te stappen op het onderwerp ‘geloof’? Hoe breng je geloof en je beleving daarbij ter sprake? En wat te doen met je eigen verlegenheid? We zien een paar voorbeelden van een gesprek en gaan zelf aan de slag.

Jack de Koster, gemeenteadviseur in de classes Breukelen, Doorn en Hilversum

5. Veranderend geloven in deze tijd

De plaats van kerk en geloof in de samenleving is een andere dan vroeger. Maar al verandert de tijdgeest, gelovige mensen blijven zich wel degelijk betrokken voelen bij de kerk, al is deze niet meer het middelpunt van hun leven. Welke plaats neemt de kerk in bij mensen en hoe kun je daarbij aanhaken? Hoe kunnen we in de plaatselijke gemeente zo werken vanuit de kracht van het geloof dat de veranderende wereld geen bedreiging maar een stimulans en inspiratiebron wordt?

ds. Erica Hoebe-de Waard, predikant in Wageningen en lid van de redactie van Ouderlingenblad

6. Omgaan met verschillen in de gemeente

In bijna elke gemeente komt het voor: verschillende meningen, geloofsbelevingen, opvattingen. We zien het in allerlei facetten van de gemeente. Verschillen zijn niet erg maar kunnen wel lastig zijn en goede verhoudingen ondermijnen. De vraag die in de workshop centraal staat, is: hoe gaan we om met verschillen, hoe voorkomen we dat er conflicten ontstaan, en hoe maken we verscheidenheid vruchtbaar aan het geheel? Anders gezegd: gaat het om ‘mijn gelijk’ of ‘ons geluk’?

dr. Piet Schelling, emerituspredikant en auteur van 'Mijn gelijk en ons geluk'

7. Missionaire gemeente en het pastoraat

Hoe missionair kunnen en willen we zijn in het pastoraat? In deze workshop bespreken en oefenen we die vragen. We doen dit met een model van een gemeentescan. Ook krijgt u tips en een werkwijzer om dit, zo nodig samen met uw gemeenteadviseur, in uw eigen (wijk)gemeente te doen.

Bea Mulder, gemeenteadviseur in de classes Harderwijk en Hattem

8. Over de schatkamer van geloven voor jong en oud

De kerk heeft een schatkamer vol verhalen over God en mensen. Die staan niet alleen opgetekend in de Bijbel, ook de gemeenschap draagt veel rijkdom met zich mee. Welke weg bent u in het leven gegaan en hoe was God daarbij betrokken? Die vragen overstijgen een enkele generatie, maar raken zowel jong als oud. Ze vragen beide een persoonlijke aanpak en verbeelding. In deze workshop ontvangt u handvatten en voorbeelden om deze schatkamer voor jong en oud in de gemeente te openen, in klein verband maar ook in groothuisbezoek of gemeenteavond.

ds. Joost Schelling, predikant in de Gereformeerde Kerk Sliedrecht, voorheen jeugdwerkadviseur bij JOP

9. Hoe organiseer je jeugdpastoraat?

Jeugdpastoraat is een kerkelijke term voor wat in het jeugdwerk grotendeels in de wandelgangen plaatsvindt: zomaar een praatje, een luisterend oor of aandacht voor iemands situatie. Soms is jeugdpastoraat een gerichte actie van bijvoorbeeld een jeugdouderling omdat er in de directe omgeving van een jongere iets aan de hand is. Tijdens de workshop bekijken we hoe je goed georganiseerd invulling kunt geven aan het ‘handen- en voetenwerk’ in het jeugdpastoraat.

Nelleke Quist, specialist jeugdpastoraat bij JOP, jeugdorganisatie Protestantse Kerk

10. Jonge gezinnen in beeld

Deze workshop draait om pastoraat bij gezinnen met kinderen van 0-12 jaar. Er wordt een kind geboren in het gezin; het eerste contact vanuit de kerk wordt gelegd. Wat heb je als gemeente in huis? Met elkaar denken we in deze workshop na over hoe we er vanuit het pastoraat voor jonge gezinnen kunnen zijn in onze eigen gemeente. Waar beginnen we? Wat willen we en waarom? Ideeën die aan bod kunnen komen: geloofskoffertje, bijeenkomst 'Geloof en Opvoeding' op zondagmiddag, kerkdienst met bijzondere aandacht voor kinderen in de basisschoolleeftijd en oudernevendienst voor de (groot)ouders.

Ivanka Druijf-den Hoedt, kerkelijk werker in de protestantse wijkgemeente Emmaus te Bodegraven

11. De gemeente op reis met de middengeneratie

Met behulp van een powerpointpresentatie wordt met de deelnemers nagedacht over de middengeneratie in de kerk en hoe je als gemeente van Christus met hen mee kunt reizen op hun levensweg.

ds. Simon Dingemanse, predikant in Maarn-Maarsbergen en schrijver van het boek ‘In beweging blijven. De gemeente op reis met de middengeneratie’

12.Mantelzorg, kansen voor het diaconaat

Het overheidsbeleid biedt meer en meer mogelijkheden om op een andere manier met uw diaconale taak om te gaan t.a.v. de mantelzorger. In deze workshop worden u praktische handvatten aangeboden om hiermee aan de slag te kunnen.
Anne-Marie Goudriaan, eigenaar van Courageux, (zorg)advies, coaching en training

13. Bidden en bijbellezen in het pastoraat

In sommige gemeenten is de vanzelfsprekendheid van gebed en bijbellezen in het pastoraat is verdwenen. In deze workshop delen we ervaringen en gaan we op zoek naar de rol die het gebed en de Bijbel kunnen spelen bij het bezoekwerk. Welke mogelijkheden zijn er en hoe maken we hier op een goede manier gebruik van?

Louis Bakker, gemeenteadviseur in de classes Buitenpost, Dokkum en Leeuwarden

14.Werken aan verdieping in de pastorale ontmoeting

Je kunt als bezoeker freewheelen in een pastoraal gesprek, maar veel bevredigender is het als je methodisch leert handelen om actief geloof en spiritualiteit te delen. Deze workshop biedt een model om de ambtelijke, vakmatige en persoonlijke aspecten van het bezoekwerk te verbinden en in te zetten voor een vruchtbaar pastoraal optreden, tot vreugde van jezelf en tot vreugde van wie je bezoekt.

dr. Johan Smit, pastoraal supervisor en gespecialiseerd in pastorale gesprekvoering

15. Vrijwilligersbeleid en pastoraat

In de gemeente vinden we pastoraat heel belangrijk, maar er zijn vaak maar zo weinig ouderlingen en bezoekmedewerkers. Met elkaar gaan we in de workshop verkennen op welke manier we mensen kunnen betrekken bij vormen van pastoraat en waar kansen liggen om pastoraat in de gemeente te laten bloeien.

Trix Drewes, gemeenteadviseur in de classes Arnhem en Achterhoek West

16. De plaats van bijbel- of gesprekskring in het pastoraat van de gemeente

Binnen sommige gemeenten is het streven dat ieder meelevend gemeentelid deelneemt aan een kring binnen de gemeente. De bijeenkomsten kennen dikwijls een goed pastoraal karakter. In deze workshop willen we ons bezinnen op de mogelijkheden en onmogelijkheden van pastoraat door middel van kringwerk in de gemeente. Sommige gemeenten kiezen ervoor dat al het pastoraat via de kringen loopt. Is dat mogelijk en wenselijk? Andere gemeenten laten het kringwerk buiten beschouwing bij het pastoraat. Is dit wenselijk en wat zijn de mogelijkheden?

Simon de Kam, gemeenteadviseur in de classes Utrecht en Zeist

17. Vergeving

In het bezoekwerk vertellen mensen soms over pijn die zij in een bepaalde relatie hebben opgelopen. Zij zijn door een familielid, partner, collega of andere persoon diep gekwetst. Boosheid en verdriet zijn het gevolg. Hoe kun je als bezoekmedewerker of ouderling mensen bijstaan in vragen rond vergeving en schuld? Kun je iemand helpen om te vergeven?

Gerry Kramer-Hasselaar, bezoekmedewerkster in de kerk, psychologe, en lid van de redactie van Ouderlingenblad

18. Op verhaal komen - in gesprek over het levensverhaal

Levensverhalen worden gekenmerkt door vreugde en verdriet, teleurstelling en verlangen, droom en realiteit. Tijdens het leven kan zich de behoefte voordoen terug te willen blikken op het leven. Mensen vertellen verhalen over hun leven en via die verhalen geven zij betekenis aan hun (geschonden) leven. Het zou helpen als iemand van de gemeente gedurende een periode beschikbaar zou zijn om te luisteren naar die verhalen en ze op te schrijven. In de workshop oefenen we hoe we in gesprek kunnen raken over het levensverhaal van mensen en krijgt u tips aangereikt voor het werken met een levensboek.

Lydia Roosendaal, gemeenteadviseur in de classes Gouda en Woerden

19.Rouwkring begeleiden

Rouwen is hard werken en iedereen rouwt op zijn of haar eigen manier. Maar veel mensen die rouwen moeten nog uitvinden wat hun eigen manier is. In een rouwkring bieden we mensen de ruimte om met elkaar ervaringen en emoties te delen, om zo hun eigen weg te vinden en tegelijk elkaar tot steun te zijn. In deze workshop ontdekken we wat er nodig is om een rouwkring op te zetten en te begeleiden.

Ds. Marianne Benard-Boertjes

20. Ziekte die blijft

Kennen we in de gemeente mensen met een lichamelijke of psychische ziekte, met ALS of depressies, met een aangeboren of niet-aangeboren hersenletsel, met dementie? Hoe en bij wie vindt de familie van deze mensen - die hiermee langdurig haar weg in het leven moet vinden - steun? Misschien kan en wil iemand in deze workshop uit eigen ervaring vertellen. De workshopleider werkte onder meer op een revalidatieafdeling voor mensen met hersenletsel en spreekt vaak in een Alzheimercafé over het drama van dementie in de familie.

Marinus van den Berg, geestelijk verzorger in Hospice Cadenza in Rotterdam

21. Als het sterven dichterbij komt

De meeste mensen maken een periode van ziek zijn door voordat ze sterven. Wat betekent het om te weten dat je levenseinde dichtbij komt? Wat vrees je, wat hoop je? Wie en wat heb je nodig? Waar zul je sterven? Op welke wijze kan de geloofsgemeenschap een steun zijn? Wat betekent het geloof voor je? De workshopleider is al jaren betrokken bij de zorg voor stervenden en publiceert er ook over.

Marinus van den Berg, geestelijk verzorger in Hospice Cadenza in Rotterdam

22. Als het stiller wordt

De meeste mensen denken als het om rouw gaat in kalendertijd, niet in belevingstijd. Wat is rouwen eigenlijk, hoe lang duurt het, en gaat het ooit over? De workshopleider is al dertig jaar betrokken bij het project Verliezen-Verwerken, is medeoprichter van de interkerkelijke werkgroep Nabestaanden Zelfdoding in Overijssel en van de zelfhulpgroep Jongpartnerverlies en publiceert er ook over. In de workshop haat hij graag in op uw vragen.

Marinus van den Berg, geestelijk verzorger in Hospice Cadenza in Rotterdam

23. Zorgvuldig spreken over levenseinde binnen de kerk

Vraagstukken rondom het levenseinde liggen gevoelig, juist binnen de kerk. In deze workshop wordt een aantal methodieken gepresenteerd waarmee het gesprek over ‘geloof en levenseinde’ zorgvuldig plaats kan vinden. Er wordt kort ingegaan op het belang van helderheid rondom begrippen, het bijbels-christelijk referentiekader en de verschillende standpunten die aan de hand daarvan kunnen worden ingenomen. De deelnemers krijgen de mogelijkheid concreet te oefenen, met hun eigen belevingswereld als uitgangspunt.

Anneke van der Velde, gemeenteadviseur in de classes Zwolle en Kampen

24. Verbondenheid

We zijn wel allemaal individuen maar we zijn niet alleen, er is verbondenheid door de generaties heen, in handelen, denken en geloven. Hoe losten de mensen voor jou hun problemen op? Welke hulpbronnen wisten zij te vinden? En zouden die bronnen vandaag de dag voor jou nog behulpzaam kunnen zijn? Ouders gaven liefde en zorg aan hun kinderen – kon dat andersom ook en werd dat gezien? In de workshop gaan we uit van de methode van het 'contextueel pastoraat' en maken we met duplopoppetjes de verhoudingen binnen een familie inzichtelijk.

Annette Melzer, predikant in Didam

25. Pastoraat en social media

In deze workshop leert u de pastorale mogelijkheden kennen van verschillende sociale media als Twitter, Facebook, Instagram en Pinterest. U krijgt inzicht in wat u met deze media kunt doen en hoe u kunt luisteren naar de berichten op uw timeline. Waar dienen zich mogelijkheden aan voor gesprek? We oefenen in het maken van korte berichten. Daarnaast is er gelegenheid om in te gaan op uw eigen vragen rond dit thema.

Janneke Nijboer, predikant in Noordwijk en actief op social media

26. De taal van het lichaam in pastorale contacten

Of je wilt of niet: zonder woorden wordt er veel gezegd. De manier waarop je binnengelaten wordt of elkaar de hand schudt, de plaats waar je gaat zitten, de houding van degene die je bezoekt en je eigen houding zijn allemaal van betekenis. In deze workshop oefenen we in het ‘luisteren naar en spreken in’ de taal van het lichaam. Dé gelegenheid om uw vaardigheid op dit voor veel mensen onbekende en misschien een beetje enge terrein te vergroten.

Riëtte Beurmanjer, dansdocente en theologe

27. Pastoraat aan samengestelde gezinnen

In deze interactieve workshop informatie over ‘hoe het werkt’ in een samengesteld gezin en alle ruimte voor inbreng en eigen vragen. Na afloop van de workshop bent u in grote lijnen bekend met de dynamiek van een samengesteld gezin en de meest voorkomende problemen en (loyaliteits)conflicten, zodat u die tijdens uw gesprekken in de gemeente kunt 'plaatsen'. Ook krijgt u handreikingen om op een positieve manier te begeleiden en/of door te verwijzen.

Pauline Schonewille, ervaren stiefgezinmediator/scheidingsbemiddelaar, jurist en (stief)moeder. Zij schreef het boek 'Mijn man heeft een kind'

28. Pastoraat en signalen van huiselijk geweld

Het kan zomaar gebeuren. U hoort in pastoraat iets over ervaringen met huiselijk geweld, recent of uit het verleden, of u krijgt er een sterk vermoeden van. Wat zijn eigenlijk signalen van huiselijk geweld? Hoe blijf je in gesprek met elkaar en wat kun je als bezoeker zelf doen? Rond onder andere deze vragen gaan we met elkaar aan de slag om een begaanbare weg te vinden voor uzelf en voor uw gesprekspartner.

Beppie van der Waal, gemeenteadviseur in de classes Alpen aan den Rijn en Gouda

29. Grenzen verleggen of grenzen overschrijden?

In de media is de afgelopen jaren veel aandacht besteed aan seksueel misbruik in pastorale relaties. Natuurlijk is hier sprake van ‘rotte appels’. Maar ook pastores die integer proberen te werken ervaren hoe lastig het kan zijn om in het pastoraat een goede balans te houden tussen afstand en nabijheid. In deze workshop verkennen wij hoe wij zelf omgaan met afstand en nabijheid in het pastoraat en waar valkuilen liggen. Bijzondere aandacht besteden wij hierbij aan het verschijnsel overdracht en tegenoverdracht.

ds. Christiane van den Berg-Seiffert, onderzoekt voor de PThU seksuele grensoverschrijding in pastorale relaties en werkt als participantenpastor in de Leidse Studentenekklesia

30. De Emmaüswandeling

Deelnemers krijgen een korte uitleg over de Emmaüswandeling als een model voor een pastoraal gesprek en gaan dan met elkaar een wandeling maken. Ze ontdekken dat je wandelend aan de hand van een vraag diepere lagen in jezelf en de ander kunt aanspreken.

Evi de Vries-Baarlink, gemeenteadviseur in classes Emmen, Oost- en Noordoost Groningen

31. Je leven als verhaal

Wie als vrijwilliger betrokken is bij pastoraat in de gemeente kan veel betekenen voor de mensen die zij of hij ontmoet. Als bezoeker wil je helpend aanwezig zijn, naar mensen luisteren en soms ook iets vertellen over je eigen leven. In deze workshop is aandacht voor uw levensverhaal. Welke mensen, welke keuzes, welke ervaringen hebben invloed gehad op uw levensloop, en hoe kunt u daar iets mee doen in gesprekken die u namens de gemeente houdt met mede-gemeenteleden? De deelnemers maken een levenslijn en markeren momenten die voor hen beslissend waren. Een van die beslissende momenten beschrijven zij verder.

Door-Elske Cazemier, gemeenteadviseur in de Protestantse Kerk voor Kerk in Actie

32. Huwelijk en huisbezoek

Hoe kan het huwelijk gespreksthema zijn in het huisbezoek? Hoe voorkom je dat je ineens hoort van huwelijksproblemen en een mogelijke echtscheiding terwijl je denkt: waarom hoor ik het nu pas en waarom is er niet eerder een beroep op het pastoraat van de gemeente gedaan? In deze workshop gaan we op zoek naar de drempels, maar vooral ook naar ‘preventieve’ wegen.
Ds. H. Markus, predikant in Putten

33. Levensparels

Een inspirerende en creatieve workshop met de levensparels waarbij u ervaart dat de levensparels uitnodigen tot mediteren en het bewustzijn ontwikkelen op spiritueel niveau. U wordt geïnspireerd door het levensparelpad te lopen en daarna een creatieve verwerking te doen. Het levensparelpad is heel makkelijk in uw eigen kerk te organiseren en kan zelfs in een kleine ruimte neergelegd worden. Door uw eigen inspiratie bent u in staat de levensparels breed in te zetten in de hele gemeente.

Eely-Janna Tuyl-Visser, gemeenteadviseur in de classis West Brabant, en Annelies Jaques-Visser, praktijk voor spirituele bewustwording de Sofist

34. Met een gedicht de diepte in

Pastoraat is een zaak van opmerkzaam kijken en zorgvuldig verwoorden. Wat ligt er onder de oppervlakte? In die zin lijkt een pastorale ontmoeting wel wat op een gedicht. Je moet soms tussen de regels door luisteren/lezen om de diepte te peilen.
In het eerste deel van deze workshop lezen we enkele bestaande gedichten om dat nauwkeurige kijken en luisteren te oefenen. In het tweede deel maken we zelf een kort, speels gedichtje (een haiku) aan de hand van een foto, en proberen iets van het onzegbare in woorden te vangen. In een geslaagde haiku komt tot uiting dat het grote ook in het kleine besloten ligt. Onder de werkelijkheid zit een diepte die de lezer kan aanvoelen.

Els Deenen, gemeenteadviseur in de classes Ommen en Hardenberg

35. Ouderen bezoekobject?

In plaats van ouderen als ‘bezoekobject’ te zien, kun je hen ook betrekken en actief maken. Zeker op het gebied van ouderenbeleid waar vaak de vraag gesteld wordt hoe alles wat betreft menskracht en tijd ‘rondgebreid’ moet worden, kun je ook kijken hoe je ouderen zelf aan het ‘breien’ krijgt. In Hoogeveen hebben we daar ervaringen mee. Vanuit Kerk in Actie ben ik enkele jaren betrokken geweest bij een ouderenproject ‘vernieuwd ouderbeleid in het centrum van Hoogeveen’.

Jenneke Span, gemeenteadviseur in de classes Hoogeveen, Meppel en Assen

36. Motiverende gespreksvoering

In pastorale gesprekken proberen we de ander als gastvrouw/-heer ‘ tevoorschijn te luisteren’. Grenzen worden verlegd om op een respectvolle manier, rekening houdend met de autonomie van de ander, diepgang in geloofsgesprekken te krijgen. Zo hopen we een echte ontmoeting te laten plaatsvinden binnen de vaak beperkte tijd.

Marjon Bosch, kerkelijk werker van de Voorhof in Kesteren

37. Pastoraat en werkloosheid

We gaan aan de hand van de ervaringen en de vragen van de deelnemers in op onderwerpen als: hoe ziet werkloosheid er in de huidige crisissituatie uit? Wat zijn bijzonder kwetsbare groepen? Wat betekent werkloosheid voor de mensen die het treft? Wat betekent het in relatie tot zingeving? Wat zijn belangrijke aandachtspunten voor pastoraal werkenden (vrijwilligers, ambtsdragers en pastores)?

Dr. Trinus Hoekstra, mededirecteur van DISK en projectmanager binnenlands diaconaat bij Kerk in Actie

__