1. Exportspecialisatie van het Nederlandse bedrijfsleven: wat blijft er over zonder de superstar exporteurs?

Spreker: Robin Konietzny (CBS)

Nederland staat bekend als een van de meest open economieën ter wereld, waarbij de export goed is voor meer dan een derde van het bbp. Maar is onze internationale concurrentiekracht - gemeten aan de hand van Revealed Comparative Advantage (RCA) - breed gedragen, of wordt zij vooral bepaald door een handvol zogenoemde 'export superstars'? In deze deelsessie zal aan bod komen in hoeverre de Nederlandse comparatieve voordelen op sectoraal niveau standhouden wanneer de grootste exporteurs buiten beschouwing worden gelaten. Het gepresenteerde onderzoek biedt een nieuw perspectief op de Nederlandse exportpositie en laat zien in hoeverre deze afhankelijk en kwetsbaar is voor de prestaties en vestigingskeuzes van een klein aantal grote bedrijven.

2. Concurrentie in Nederland en Europa

De Autoriteit Consument & Markt (ACM) publiceert de ‘Staat van de Markt’. Met analyses op sector- en macroniveau beschrijft de ACM hoe de concurrentie in bedrijfstakken zich ontwikkelt aan de hand van een aantal gangbare indicatoren over marktconcentratie, -dynamiek en -uitkomsten. Die indicatoren schetsen gezamenlijk het beeld dat de concurrentie in het afgelopen decennium is afgenomen, met name in sectoren die al sterker geconcentreerd zijn. Dat beeld is vergelijkbaar met de ontwikkeling van concurrentie in Europa. In deze sessie gaan we in op deze ontwikkelingen en wat deze betekenen voor prijzen, kwaliteit, innovatie en de productiviteit in de Nederlandse economie.

3. Halfgeleiders: wat zijn het en hoe ziet het Nederlandse ecosysteem eruit?

Spreker: Dennis Cremers (CBS)

Halfgeleiders zijn een cruciaal onderdeel van onze moderne samenleving. Ze zitten verwerkt in allerlei dagelijks gebruikte producten, van koelkasten tot auto's en van smartphones tot gigantische datacenters vol Nvidia-GPU's. De halfgeleiderindustrie is een toonbeeld van geglobaliseerde waardeketens met extreme specialisatie: chips worden ontworpen met Amerikaanse software, gemaakt met Nederlandse, Amerikaanse en Japanse machines in een Taiwanese fabriek en uiteindelijk wellicht verwerkt in je telefoon. Nederland speelt een cruciale rol in dit complexe ecosysteem met enkele van Europa's belangrijkste spelers. In deze deelsessie zal dit ecosysteem besproken worden en  onderzoek gepresenteerd worden over een nieuwe manier van kijken naar deze industrie.

4. Digitale soevereiniteit

Sprekers: Chantal Melser (CBS) & Arno Meijer (Ministerie van Economische Zaken en Klimaat)

De afgelopen jaren hebben zich verschuivingen voorgedaan in het geopolitieke landschap, wat heeft geleid tot vraagtekens bij de afhankelijkheid van buitenlandse technologie zoals internet-, cloud- en AI-diensten. Daarnaast zijn er zorgen geuit door onder meer de ACM over belemmeringen van een open marktwerking in de cloudmarkt. Tegen deze achtergrond heeft het CBS een nieuwe methode ontwikkeld om inzicht te krijgen in het gebruik van buitenlandse website- en mailservers door Nederlandse bedrijven. In deze deelsessie worden de eerste resultaten uit dit haalbaarheidsonderzoek besproken en in bredere context geplaatst.