Congres Werken aan de Participatiewet
Congres Werken aan de Participatiewet

Inhoud workshops 

 

Benieuwd wat de workshops u te bieden hebben? Hieronder vindt u per workshop een korte toelichting op de inhoud.

 

"Organisatieleren als motor voor verandering en vakmanschap:
de uitdagende verbinding tussen praktijk, beleid en leiderschap (onderzoek?)"
 
Doelgroep: Beleidsmedewerkers gemeenten, uitvoerend professionals en leidinggevenden
Verzorgd door: SAM en Divosa
 
Nieuwe wetgeving verandert niets, tenzij organisaties leren. De Participatiewet in Balans vraagt om meer dan implementatie van nieuwe beleidsregels. Het vraagt om een organisatie waarin beleid, bestuur en professionals met elkaar leren en anders samenwerken. Hoe zorgen we dat ervaringen uit de praktijk, inzichten uit onderzoek en bestuurlijke keuzes samenkomen? 
In deze workshop verkennen we vanuit de praktijk wat organisatieleren vraagt van de hele organisatie.
 
 
 
"Ruimte voor handelen binnen de Participatiewet"
Werk maken van professionaliteit
(uitsluitend in ronde 1)
 
Doelgroep: Beleidsmedewerkers; gemeentelijk leidinggevenden en professionals, mensen met ervaringskennis, raadsleden en bestuurders
Verzorgd door: Nederlandse Arbeidsinspectie (NLA) en Zuyd Hogeschool ‘Beroepsvorming Professionals in het Publiek Sociaal Domein’
 
De Participatiewet in Balans biedt meer handelingsruimte voor het afstemmen van bijstandsuitkeringen en participatieondersteuning op de omstandigheden van mensen. Hoe maak je als uitvoerend professional gebruik van deze ruimte? Wat hebben professionals nodig vanuit onder meer de beroepsgroep, beleid en gemeentelijke organisatie om op een professionele manier invulling te geven aan deze handelingsruimte?
In deze sessie gaan we op basis van inzichten uit onderzoek en praktijk in op de randvoorwaarden voor het professioneel benutten van handelingsruimte en bespreken we inspirerende voorbeelden.
 
 
 
"Gewogen maatwerk, waarom maatwerk wegen leidt tot betere ondersteuning"
(uitsluitend in ronde 2)
 
Doelgroep: Directeuren, wethouders, beleidsmedewerkers en uitvoerend professionals
Verzorg door: SAM en Divosa

 

Goed uitgevoerd maatwerk is een belangrijke voorwaarde voor de menselijke maat in de uitvoering van de Participatiewet. Uitvoeringsorganisaties onderschrijven het belang ervan bij het ondersteunen van inwoners richting werk en maatschappelijke participatie. Tegelijkertijd laat onderzoek van Divosa zien dat gemeenten hier in de praktijk heel verschillend invulling aan geven. Dat roept vragen op over kwaliteit, rechtvaardigheid en professionele oordeelsvorming. Hoe komen we tot maatwerk dat navolgbaar, goed beargumenteerd en rechtvaardig is? En wat vraagt dat van professionals, teams en werkwijzen binnen organisaties?
Tijdens deze workshop verkennen we hoe maatwerk in het gemeentelijk werkdomein tot stand komt en hoe je dit als organisatie kunt versterken. Divosa, SAM, Werkzaak Rivierenland en gemeente Arnhem nemen je mee in hun ervaringen. Vanuit een gezamenlijke community of practice ontwikkelden zij de afgelopen jaren inzichten en werkwijzen rond ‘gewogen’ maatwerk. We laten zien hoe afwegingen expliciet en bespreekbaar kunnen worden gemaakt zodat maatwerk niet afhankelijk is van de individuele professional, maar verankerd raakt in zowel collectief vakmanschap als de dagelijkse uitvoeringspraktijk van de organisatie. 
 
 
 
"Transactiestelsel en uniform verrekenen"
 
Doelgroep: Uitvoerend professionals en beleid
Verzorgd door: VNG en Divosa
 
Gemeenten zijn actief aan de slag met de verduidelijking van het transactiestelsel en uniform verrekenen van inkomsten uit arbeid binnen de Participatiewet in balans. We staan in deze workshop stil bij de vraag wanneer inkomsten daadwerkelijk als inkomen in aanmerking worden genomen: het uitgangspunt wordt dat inkomen wordt meegenomen in de periode waarin iemand daar daadwerkelijk over beschikt of redelijkerwijs over kan beschikken. 
Vervolgens gaan we dieper met u in op de vraag waarom het verrekenproces wordt aangepast en hoe hiermee verschillen tussen gemeenten en ongewenste schommelingen in het maandelijkse inkomen van inwoners worden verminderd. Aan de hand van de nieuwe regels kijken we naar de uniforme berekening van normaal en bijzonder netto-inkomen, de eindejaarsuitkering, het keuzebudget en de vakantietoeslag. Ook behandelen we de mogelijkheid van automatisch verrekenen op basis van gegevens uit de Polisadministratie, waarbij de inwoner niet langer standaard loonstroken hoeft aan te leveren. 
Uniform verrekenen wordt voor gemeenten verplicht, terwijl automatisch verrekenen een keuze blijft. We vertalen deze wijzigingen naar de gemeentelijke praktijk en bespreken wat dit betekent voor beleid, werkprocessen, medewerkers van de uitkeringsadministratie en digitale ondersteuning.
 
 
 
"Het participatieplan handhaven""
 
Doelgroep: Uitvoerend professionals en beleid
Verzorgd door: VNG en SZW
 
Samen met een inwoner worden afspraken gemaakt over hoe men wordt begeleid naar werk of maatschappelijke participatie. Dit legt u vast in het participatieplan. Onderdeel van deze afspraken zijn de verplichtingen waar men zich gedurende de uitkering aan moet houden.
Graag nemen wij u mee in hoe u als bestuursorgaan op zorgvuldige wijze invulling kunt geven aan uw rol in dit proces en welke nieuwe mogelijkheden en middelen de Wet Handhaving sociale zekerheid hier per 1-1-2027 in biedt.
Tijdens deze sessie wordt het opstellen van het participatieplan doorlopen en gaan we in op de informatieverstrekking vanuit de gemeente. Vragen die aan bod komen zijn onder andere “Hoe zwaar weegt de eigen communicatie mee bij handhaving?” en “Hoe kan vastgesteld worden of iemand een vergissing heeft gemaakt?”.
 
 
 
"Dienstverlening aan jongeren""
 
Doelgroep: Leidinggevenden, beleidsmedewerkers en uitvoerend professionals
Verzorgd door: SZW
 
 
Het aantal jongeren in de bijstand stijgt al drie jaar op rij. Deels door economische ontwikkelingen, maar gemeenten zien inmiddels ook een bredere problematiek: schulden, mentale klachten en woonproblemen maken het voor veel jongeren lastig om zelfstandig aan het werk te komen en te blijven. Met de wet van school naar duurzaam werk krijgen scholen, doorstroompunten en gemeenten (als uitvoerder van de Participatiewet) meer mogelijkheden om jongeren tot 27 jaar te ondersteunen bij de overgang van school naar werk en het behoud van werk bij (dreigende) werkloosheid. Scholen en gemeenten werken nauw samen om zoveel mogelijk jongeren naar school of werk te helpen.
Onderdeel van de wet van school naar duurzaam werk is het nieuwe artikel 7a in de Participatiewet waarmee de arbeidsinschakeling van jongeren tot 27 wijzigt. Er is een trapsgewijze aanpak met meer accent op ontwikkeling en dit is daardoor anders dan de gemeentelijke opdracht voor 27-plussers. In Oss kiezen ze bewust voor een specifieke aanpak, die aansluit bij de beweging van Van School naar Duurzaam werk en de Participatiewet in Balans: meer ruimte voor maatwerk, vertrouwen en menselijke maat. Jongeren kunnen al vanaf hun zestiende in beeld komen. Ze krijgen een vast aanspreekpunt en de begeleiding stopt niet zodra een jongere ergens anders aanklopt. Werk is daarbij nooit het enige onderwerp van gesprek. Zie ‘Niet loslaten als het ingewikkeld wordt’ | Divosa
 
In deze workshop leer je de laatste ontwikkelingen op het gebied van dienstverlening aan jongeren en komt de gemeente Oss vertellen hoe zij dit aanpakken.
 
 
 
"Hoe kan ervaringskennis helpen bij het maken en uitvoeren van beleid?"
 
Doelgroep: Leidinggevenden, beleidsmedewerkers en uitvoerend professionals.
Verzorgd door: European Anti-Poverty Network (EAPN) en Landelijke Cliëntenraad (LCR)
 
Hoe geef je inwoners daadwerkelijk invloed op beleid en uitvoering?
In deze interactieve workshop staan we eerst stil bij cliëntenparticipatie en de rol van cliëntenraden. Wat leveren deze vormen van participatie op en welke ervaringskennis blijft mogelijk nog buiten beeld?
Vervolgens maak je kennis met Ervaringskennis als kennisbron. We gaan werken met een praktische model om bewust te onderzoeken welke kennis nodig is, bij wie deze kennis leeft, waar je haar kunt vinden en hoe je haar zichtbaar en bruikbaar maakt. Aan de hand van herkenbare praktijksituaties oefen je met het samenbrengen van verschillende ervaringen en perspectieven, bedoeld om beleid en uitvoering beter te laten aansluiten bij de werkelijkheid van inwoners.
 
 

 

"Met kleine actie groot verschil maken"
Stapsgewijs vooruit binnen de Participatiewet
 
Doelgroep: Gemeentelijke professionals, kwaliteitsmedewerkers, beleidsmedewerkers, leidinggevenden, raadsleden, bestuurders
Verzorgd door: Drechtsteden en Sudwest Fryslân
 
Het begeleiden en activeren van mensen binnen de Participatiewet is een stevige opgave.
De doelgroep is divers, niet elke inwoner kan de stap naar werk maken en zelfs voor degenen die wel kansrijk zijn is een zorgvuldig traject nodig; zevenmijlslaarzen werkt vaak niet.
De inwoner en zelfs de professional kan de weg kwijtraken. Dagelijks moeten zij op zoek naar de balans tussen maatwerk, vertrouwen en de eigen verantwoordelijkheid van de inwoner. Dit vraagt veel van professionals: kennis, competenties en vaardigheden, maar ook van gemeenten: het werk organiseren vanuit de behoefte van de inwoner en meer sturing op kwaliteit in plaats van op kwantiteit. Dit biedt professionals houvast, zorgt voor stevige samenwerkingsverbanden, en schept ook duidelijkheid voor de inwoner, die zo bij de juiste ondersteuning uitkomt.
Met kleine stappen kun je verandering realiseren.
In deze sessie vertellen we hoe we dat doen. We putten uit directe ervaringen van onze medewerkers en inwoners, illustreren de oplossingsrichtingen met concrete voorbeelden uit de praktijk en halen ook de ervaringen uit de zaal op: welke stapjes hebben jullie al gezet; en welke heb je nodig vanuit je organisatie of landelijk beleid? Het biedt inspiratie, denkstof en praktische voorbeelden om hier vorm en inhoud aan te geven.

 

 

"Bestuurlijke vraagstukken"
(uitsluitend in ronde 1)
 
Doelgroep: Wethouders en ervaringsdeskundigen
Verzorgd door: VNG
 
De Participatiewet in balans omhelst een stelselwijziging in het sociaal domein. Bestuur, beleid en uitvoering hebben vanuit een eigen verantwoordelijkheid een belangrijke rol. In deze workshop verkennen we met u de bestuurlijke uitdagingen. 
Welke belangen van inwoners, werkgevers, uw gemeente en de regio spelen een rol bij sturing en besluitvorming? Hoe stuur je op de financiële uitdagingen en mogelijkheden rondom de gewijzigde Participatiewet?
In deze workshop geven de VNG en een collega-wethouder een aantal denkrichtingen en handvatten mee voor een goede bestuurlijke start op het thema werk en inkomen. Ze geven u tips en inzichten mee. Niet alleen over de belangen en verantwoordelijkheden, maar ook hoe bestuurlijk richting gegeven kan worden aan werken vanuit vertrouwen, vakmanschap en de menselijke maat.
 
 
 
"Werken met een urenbeperking: dat kan beter!"
(uitsluitend in ronde 2)
 
Doelgroep: Beleidsmedewerker, uitvoerend professionals en leidinggevenden
Verzorgd door: SZW
 
We hechten veel waarde aan meedoen voor iedereen! En als het kan, verdien je een inkomen om onafhankelijk te raken van de bijstand. Maar wat als je door ziekte of gebrek onvoldoende uren kunt werken om onafhankelijk kunt raken van een bijstandsuitkering? Hoe kan werken dan toch lonend zijn? De Participatiewet biedt al de mogelijkheden om een structurele vrijlating te bieden voor mensen die door UWV gekeurd zijn op een medische urenbeperking. Maar kan dat ook praktischer? Kunnen we de ondersteuning aan deze mensen verbeteren? En zien we kans op de aantrekkelijkheid van werk voor meer mensen te vergroten?
De Beleidsonderzoekers heeft onderzoek gedaan naar de medische urenbeperking.
Tijdens de workshop presenteren zij hun uitkomsten en gaan we samen in gesprek over hoe we mensen met urenbeperking beter kunnen ondersteunen.